23 اکتبر 2024- بر اساس متاآنالیز اخیر، متفورمین در بیماران مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک(PCOS)، ضخامت انتیما مدیا کاروتید (CIMT) را کاهش می دهد و اتساع با واسطه ی افزایش جریان(FMD)  را بهبود می بخشد.

این متاآنالیز اولین مورد از نوع خود است که به طور خاص اثرات متفورمین را بر شاخص های خطر بیماری قلبی عروقی(CVD) - CIMT و FMD-در بین افراد مبتلا به PCOS ارزیابی می کند.

این متاآنالیز شامل 12 مطالعه با مجموع 248 بیمار بود که شامل پنج کارآزمایی تصادفی‌ و کنترل‌شده(RCTs)، پنج کارآزمایی غیرتصادفی و دو مطالعه ی مقطعی بود. دوزهای متفورمین از 1500 میلی گرم تا 2550 میلی گرم در روز متغیر بود، در اکثر مطالعات متفورمین 850 میلی گرم دو بار در روز یا 500 میلی گرم سه بار در روز تجویز شده بود.این تحقیق شامل سه مطالعه در آسیا، هشت مطالعه در اروپا و یک مطالعه در آمریکا بود. این یافته ها در شماره جولای 2024 BMC Women's Health منتشر شد.

در این تجزیه و تحلیل، گروه نقطه پایانی به اندازه گیری های انجام شده پس از درمان با متفورمین اشاره دارد، در حالی که گروه پایه نشان دهنده اندازه گیری های انجام شده قبل از درمان است.

یافته های کلیدی در مورد تأثیر متفورمین بر بیماران  PCOS

· اثر بر ضخامت انتیما مدیا کاروتید (CIMT): در هفت مطالعه شامل 192 بیمار، متفورمین به طور قابل توجهی CIMT را در گروه نقطه پایانی در مقایسه با سطح پایه کاهش داد، با اختلاف میانگین 0.11-( فاصله ی اطمینان 95%: 0.21- تا 0.01-، p=0.04).قابل ذکر است، بیمارانPCOS  اروپایی کاهش قابل توجهی را نشان دادند(p<0.001). در کارآزمایی‌های کنترل‌شده غیرتصادفی،CIMT  در گروه نقطه پایانی به‌طور معنی‌داری کمتر بود(p<0.001) در حالی که تغییرات مشاهده‌ شده در RCT‌ها(p=0.220) و مطالعات مقطعی(p=0.110) از نظر آماری معنی‌دار نبود.

· اثر بر اتساع با واسطه ی افزایش جریان(FMD): در 9 مطالعه با 171 بیمار، اثرات متفورمین برFMD  ارزیابی شده بود. گروه نقطه پایانی افزایش قابل توجهی در FMD نسبت به خط پایه با میانگین اختلاف 3.25 نشان داد(95%فاصله اطمینان: 1.85 تا 4.66، p<0.01). به طور خاص، بیماران در مطالعات RCT افزایش قابل توجهی در FMD نشان دادند(MD=4.42، 95٪فاصله اطمینان3.15 تا 5.69،p<0.001)، همچنین بیماران در مطالعات غیر RCT نیز افزایش قابل توجهی را تجربه کردند(MD=2.41، 95% فاصله ی اطمینان: 0.51 تا 4.30، p=0.010).

· اتساع با واسطه اکسید نیتریک (NMD): چهار مطالعه شامل 59 بیمار داده هایی را در مورد NMD ارائه کردند. در مطالعات غیر تصادفی،NMD  در گروه نقطه پایانی به طور قابل توجهی بالاتر از گروه پایه بود(MD=1.61، 95%فاصله اطمینان:0.23 تا 2.99، P=0.020).

پیامدهای درمان  PCOS

سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) اغلب با مقاومت به انسولین و هایپرانسولینمی همراه است که می‌تواند منجر به افزایش سطح تستوسترون سرم و اختلال در متابولیسم لیپید شود و متعاقباً خطر CVD را افزایش دهد. متفورمین که معمولاً برای PCOS تجویز می شود، به عنوان یک حساس کننده به انسولین عمل می کند و کنترل گلوکز و متابولیسم لیپید را افزایش می دهد.

مطابق با این یافته‌ها، انجمن پزشکی باروری آمریکا (ASRM) متفورمین را به عنوان اولین درمان برای بیماران PCOS که مقاومت به انسولین یا اختلال تحمل گلوکز نشان می‌دهند، توصیه می‌کند. علاوه بر این، انجمن اروپایی مطالعه دیابت (EASD) متفورمین را در دستورالعمل های درمانی برای مدیریت ناهنجاری های متابولیک در این جمعیت گنجانده است.

فدراسیون انجمن های زنان و زایمان هند (FOGSI) و کالج متخصصین زنان و زایمان هند (ICOG) متفورمین را برای زنان بزرگسال مبتلا به PCOS و با شاخص توده ی بدنی مساوی یا بیشتر از 25 کیلوگرم بر متر مربع برای مدیریت وزن و نتایج متابولیک، در کنار اصلاح شیوه زندگی (درجه) توصیه می کنند(گرید A). همچنین در صورتی که تغییرات سبک زندگی بی اثر باشد، می توان آن را برای نوجوانان با BMI مشابه در نظر گرفت. متفورمین به ویژه برای کسانی که در معرض خطر متابولیک بالا هستند، از جمله زنانی که عوامل خطر دیابت یا اختلال تحمل گلوکز دارند(گرید B)، مفید است.

این متاآنالیز مزایای قلبی عروقی متفورمین را برای بیماران مبتلا به PCOS برجسته کرده و بر نقش آن در کاهش CIMT و بهبود FMD تاکید نموده است. این یافته‌ها از استفاده از متفورمین در مدیریت هر دو جنبه تولید مثلی و متابولیکی PCOS حمایت می‌کند و در نهایت به کاهش خطر قلبی عروقی در این جمعیت کمک می نماید.

منبع:

https://medicaldialogues.in/obstetrics-gynaecology/news/metformin-improves-cvd-markers-in-pcos-latest-2024-research-update-136839